Thành viên mới
Tìm kiếm
Đăng ký nhận tin
TamQuoc.vn
Thúy Lan - Truyện thơ của Lê Hữu Bình
 

Trái tim nhân hậu của người phụ nữ qua bài thơ"Người đàn bà thứ hai" (Nguyễn Thị Bình)

Trái tim nhân hậu của người phụ nữ qua bài thơ
VANTHOVIET.COM »
17/09/2011 | 20:03
Từ khi biết bài thơ này tôi đã rất thích. Mà không phải chỉ riêng tôi, rất nhiều người- nhất là phụ nữ đều yêu thích "Người đàn bà thứ hai" này, bởi vấn đề mà bài thơ đề cập đến khá nhạy cảm nên đã "đánh trúng" tâm lý của những người làm con, làm mẹ
Trái tim nhân hậu của người phụ nữ
qua bài thơ"Người đàn bà thứ hai"
(Nguyễn Thị Bình)
                              
Người đàn bà thứ hai
                   
Mẹ đừng buồn khi anh ấy yêu con                  
Bởi trước con anh ấy là của mẹ                  
Anh ấy có thể yêu con một thời trai trẻ                  
Nhưng suốt đời anh yêu mẹ, mẹ ơi!
                   
Mẹ đã sinh ra anh ấy ở trên đời                  
Hình bóng mẹ lồng vào tim anh ấy                  
Dẫu bây giờ con được yêu thế đấy                  
Con cũng chỉ là người đàn bà thứ hai…                    
 
Mẹ đừng buồn những chiều hôm, những ban mai                   
Anh ấy có thể nhớ con hơn nhớ mẹ                   
Nhưng con chỉ là cơn gió nhẹ                   
Mẹ luôn là bến bờ thương nhớ của đời anh.                    
 
Con chỉ là cơn gió mong manh                   
Những người đàn bà khác có thể thay thế con trong tim anh ấy                   
Nhưng có một tình yêu âm ỉ cháy                   
Anh ấy chỉ dành cho mẹ, mẹ ơi!                    
 
Anh ấy có thể sống với con suốt cuộc đời                   
Cũng có thể chia tay trong ngày mai, có thể                   
Nhưng anh ấy suốt đời yêu mẹ                   
Dù thế nào, con chỉ là người thứ hai…                                                 
 
(Phan Thị Vĩnh Hà )
 
Lời bình:  
       
Từ khi biết bài thơ này tôi đã rất thích. Mà không phải chỉ riêng tôi, rất nhiều người- nhất là phụ nữ đều yêu thích "Người đàn bà thứ hai" này, bởi vấn đề mà bài thơ đề cập đến khá nhạy cảm nên đã "đánh trúng" tâm lý của những người làm con, làm mẹ. Tôi là một phụ nữ đã từng làm dâu, làm mẹ chồng và giờ đây sắp làm bà nội nên càng thấu hiểu và vô cùng tâm đắc với lời tâm sự "gan ruột" của Phan Thị Vĩnh Hà qua bài thơ "Người đàn bà thứ hai". Với bài thơ này cô đã nói hộ những người làm con, làm mẹ bao điều muốn nói và… khó nói.         
Bài thơ "Người đàn bà thứ hai" của Phan Thị Vĩnh Hà viết về đề tài muôn thuở: nàng dâu- mẹ chồng. Nhưng nội dung bài thơ không nhằm thể hiện lòng biết ơn của con dâu đối với mẹ chồng "Mẹ sinh anh để bây giờ cho em" như bài thơ "Mẹ của anh" (Xuân Quỳnh). Bài thơ cũng không khai thác mâu thuẫn giữa mẹ chồng nàng dâu như người ta vẫn nói, mà lại đề cập đến cách ứng xử đời thường  trong gia đình, khi có thêm thành viên mới - nàng dâu.          
Trong thực tế, khi nàng dâu mới xuất hiện, gia đình sẽ có rất nhiều xáo trộn, nhất là về mặt tình cảm. Nhiều khi tình cảm gia đình sẽ tốt lên rất nhiều khi nàng dâu biết trân trọng, xây đắp và dung hòa các mối quan hệ. Nhưng ngược lại, sự có mặt của nàng dâu sẽ làm đảo lộn và có thể phá vỡ tất cả…Vậy nên, vai trò của người con dâu- thành viên mới trong gia đình vô cùng quan trọng và quan trọng nhất khi nàng dâu ý thức đúng địa vị, thân phận của mình. Nhân vật chính - người con dâu được nói đến trong bài thơ đã làm được điều đó.           
Bài thơ mở đầu bằng lời an ủi chân thành và tha thiết của con dâu đối với mẹ chồng: Mẹ đừng buồn khi anh ấy yêu con. Phải chăng đó là sự chuẩn bị về tâm lý để người mẹ đỡ hẫng hụt khi con trai đã không hoàn toàn thuộc về mẹ nữa? Hay đó chính là một hiện thực mà người mẹ phải chấp nhận? Điều đó cũng có phần đúng, nhưng sẽ đúng hơn khi ta hiểu đó chính là lời động viên khích lệ, là cái cớ để người con dâu giúp mẹ chồng củng cố thêm lòng tin yêu vững chắc đối với con trai của mẹ. Hơn thế, đó còn là cách cô thể hiện lòng yêu kính và biết ơn của mình đối với mẹ của anh.         
Từ lời thơ mở đầu rất gần gũi và tự nhiên ấy, người con dâu đã khéo léo thuyết phục mẹ chồng bằng cả lý lẽ và thực tế để khẳng định, dù thế nào Con cũng chỉ là người đàn bà thứ hai…Vậy làm thế nào người con dâu có thể thuyết phục được mẹ? Làm thế nào để mẹ "đừng buồn", đừng cảm thấy chạnh lòng khi cô đang được anh ấy yêu đến thế? Tất cả đều được nhà thơ diễn đạt bằng hàng loạt, ngôn từ, hình ảnh giản dị, nhẹ nhàng, gần gũi như cuộc sống này vốn thế và cần phải thế.         
Bài thơ xoay quanh mối quan hệ giữa ba nhân vật: Con- Anh ấy và Mẹ. Trong đó anh (vừa là chồng vừa là con) luôn là nhân vật trung gian được đem ra đối sánh trong quan hệ giữa anh ấy với con và anh ấy với mẹ, để cán cân tình cảm luôn luôn nghiêng về phía mẹ một cách tuyệt đối. Kể cả khi con được anh ấy yêu và nhớ, thậm chí: Anh ấy có thể nhớ con hơn nhớ mẹ. Nhưng tất cả những gì con có được từ anh đều là những tình cảm không chắc chắn, không mấy bền chặt. Từ "có thể" được tác giả sử dụng sáu lần và thường được đặt trước các từ ngữ, hình ảnh diễn tả mức độ tình cảm của anh ấy đối với con, đã cho ta hiểu rõ điều đó. Cho nên dẫu tình cảm của anh đối với con nồng thắm tới mức nào thì cũng chỉ ở dạng thức giả thiết (có thể), và không có gì đảm bảo chắc chắn:                  
Anh ấy có thể yêu con một thời trai trẻ                  
Anh ấy có thể nhớ con hơn nhớ mẹ         
Chua chát hơn, người con dâu còn ý thức được rằng:                  
Những người đàn bà khác có thể thay thế con trong tim anh ấy                   
Anh ấy có thể sống với con suốt cuộc đời                  
Cũng có thể chia tay trong ngày mai, có thể         
Nói ra điều ấy hẳn cô cũng rất đau lòng và không bao giờ mong muốn. Nhưng đó là sự thật. Bởi lẽ, vợ không lấy người này có thể lấy người khác. Lấy nhau rồi, người ta vẫn có thể chia tay (vì bất cứ lý do nào) để kiếm tìm hạnh phúc mới. Người con dâu trong bài thơ này cũng thấu hiểu điều đó và chuẩn bị sẵn tâm lý. Cô ý thức được rằng dù cô đang được anh yêu đến thế, nhưng những người đàn bà khác có thể thay thế cô trong trải tim anh bất cứ lúc nào. Thậm chí, anh có thể chia tay cô trong ngày mai, có thể. Một câu thơ với hai từ "có thể", đặc biệt từ "có thể" ở cuối câu, được đặt sau dấu phẩy càng nhấn mạnh thêm sự mong manh của tình chồng vợ. Đó cũng là một sự thật.          Về phần mình người con dâu- nhân vật xưng con luôn ý thức đúng thân phận nên rất khiêm tốn và chừng mực. Cho dù cô đang được anh yêu, yêu rất nhiều nhưng cô hiểu đó chỉ là tình yêu của một thời trai trẻ và ở một thời điểm nhất định (bây giờ) mà chưa có gì đảm bảo chắc chắn anh sẽ yêu cô suốt đời. Thế nên, trong lòng cô rất hiểu và luôn xác định rõ rằng:                    
Dẫu bây giờ con được yêu thế đấy                  
Con cũng chỉ là người đàn bà thứ hai…và:                   
Con chỉ là cơn gió nhẹ…
Con chỉ là cơn gió mong manh         
Cách dùng từ "con chỉ là" và" con cũng chỉ là" được dùng tới bốn lần cho ta hiểu rõ hơn người con dâu đã rất đúng khi ý thức được tình cảnh và vị trí của mình trong gia đình và cụ thể hơn đó là vị trí thứ hai trong trái tim anh ấy. Vị trí ấy còn được định vị một cách vững chắc sau khi cô đưa ra đầy đủ những lý lẽ khá chặt chẽ để khẳng định một lần nữa: Dù thế nào, con chỉ là người thứ hai…Điều đó có nghĩa, bất luận thế nào, mẹ luôn chiếm vị trí số một trong trái tim anh. Nói như thế không có nghĩa cô coi nhẹ tình cảm vợ chồng, không tin vào tình yêu của chồng. Cũng không phải cô quá đề cao mẹ mà thiêng liêng hóa tình mẫu tử. Những điều cô giãi bày, sẻ chia rất đúng với thực tế, đúng với tâm trạng và suy nghĩ của những người làm mẹ, làm con. Điều đó giúp ta hiểu vì sao bài thơ luôn là niềm yêu thích với độc giả.         
Sự khéo léo và tinh tế của người làm dâu trong bài thơ này là: cô luôn đặt tình yêu của anh với mình bên cạnh tình yêu của anh với mẹ như một sự đối lập. Từ "nhưng" được sử dụng tới bốn lần nhằm đối sánh giữa một bên là tình cảm nhất thời, rất mong manh, có thể thay đổi. Và một bên là tình cảm bền chặt, suốt đời  không bao giờ thay đổi. Điều đó cho thấy cô là một người biết lý lẽ và rất hiểu đạo lý. Là con, cô hiểu rõ công sinh thành, dưỡng dục của mẹ đối với anh, dòng máu, tình yêu của mẹ luôn chảy trong huyết quản của anh: Hình bóng mẹ lồng vào tim anh ấy. Thế nên, ở đâu, đi đâu, anh luôn tìm về với mẹ như về với cội nguồn, bởi một lẽ thật đơn giản: Mẹ luôn là bến bờ thương nhớ của đời anh. Với anh, tình mẫu tử là tình cảm bền chặt vĩnh viễn và thiêng liêng không gì có thể đánh đổi. Nói ra điều ấy, hẳn là người phụ nữ rất yêu chồng, hiểu chồng, nên cô luôn cảm nhận được: có một tình yêu âm ỉ cháy/ Anh ấy chỉ dành cho mẹ, mẹ ơi!.  Đó là lý do để cô khẳng định tới hai lần rằng: suốt đời anh yêu mẹ, mẹ ơi!. Trong khi cô cũng hiểu tình yêu của anh với cô (tình cảm vợ chồng) mong manh như làn gió nhẹ và có thể tan biến bất cứ lúc nào.           
Thật ra, tình chồng vợ và tình mẫu tử đều là những tình cảm phải trân trọng, nhưng đó là hai tình cảm khác nhau nên không thể đánh đồng, cũng không thể tách biệt rạch ròi. Sự tách biệt một cách tương đối giữa hai tình cảm này (như đã phân tích ở trên), cũng chỉ là một cách để các thành viên trong gia đình hiểu đúng vai trò, vị trí của mình mà hài hòa các mối quan hệ, làm cho tình cảm gia đình ngày càng tốt lên mà thôi.         
Bài thơ "Người đàn bà thứ hai" của Phan Thị Vĩnh Hà là một bài thơ hay và mang đậm chất nhân văn. Tuy những điều tác giả đề cập đến có thể không thật mới mẻ, trong suy nghĩ người ta vẫn hiểu, và trong thực tế vốn là như vậy, nhưng đọc lên ta vẫn thấy xúc động lạ kì? Bởi bài thơ được viết bằng một trái tim nhân hậu, bao dung, vị tha và một tình yêu đặc biệt đối với chồng và với chính người mẹ đã sinh ra anh. Bằng lời lẽ, hình ảnh giản dị và giọng thơ chân thành, tha thiết, Phan Thị Vĩnh Hà đã hóa thân làm người con dâu để đối thoại với mẹ chồng, với chồng và với độc giả về một vấn đề rất khó nói nhưng vô cùng ý nghĩa, đó là vấn đề nàng dâu mẹ chồng. Chính vì lẽ ấy, bài thơ sẽ mãi là hành trang cần thiết không chỉ cho những người làm con và làm mẹ.                                                                                                                                                              (Nguyễn Thị Bình)
Lên đầu trang   Trở lại  
 
Nội dung bình luận
Cam nhan - Gửi bởi: nguyen hong hanh - 24/09/2011 | 23:10
bai binh rat hay va y nghia.khong phai ai cung hieu duoc sau sac nhu the. Va tac gia da lam duoc dieu do.Xin chan thanh cam on tac gia!
 
Vui lòng điền thông tin và gửi đến chúng tôi!
Họ & tên     Email  
Tiêu đề     Mã bảo mật  
 
Tác phẩm & Dư luận
Em yêu truyện Thúy Lan - Lê Thị Hạnh - 28/03/2014
Cuối năm với Tuyển Thơ Văn Thơ Việt - 13/02/2013
Từ “Nỗi đau của lá” đến “Lời cầu hôn đêm qua”- một lối đi mang tên Vũ Thanh Hoa (Hoàng Quý) - 23/12/2012
Làng tôi mùa đông (Thơ Bùi Ngọc Phúc; Lời bình: Hoàng Quý) - 19/12/2012
ĐÂU ĐÂY TIẾNG SÁO VỌNG VỀ (Nguyễn Thị Phụng đọc Trăng lạnh) - 11/12/2012
DỄ DÀNG GÌ GẶP BÙA MÔI!!! - 09/12/2012
Khúc hát ngày lên (Nguyễn Thị Phụng cảm nhận ĐÊM HOA LỬA) - 04/12/2012
NGUYỄN NGỌC HƯNG GỬI “GIÓ VỀ QUY NHƠN” - 02/12/2012
LẶNG TRONG HƯƠNG LÚA (Nguyễn Thị Phụng) - 29/11/2012
TỪ THƠ ĐỌC CHƠI ĐẾN THƠ ĐỌC THẬT (Lê Bá Duy) - 24/11/2012
Nguyễn Lâm Cẩn: Vò chi mãi trái tim mình (Nguyễn Thúy Hạnh) - 18/11/2012
Hòa Văn bình GỌI của Dung Thị Vân - 17/11/2012
Em và Huế trong Thời gian và Tôi của Trịnh Yến (Lê Đình Liệu) - 14/11/2012
Thơ lúc không giờ.(Hà Văn Sĩ) - 13/11/2012
Lục bát Kim Chuông - 12/11/2012
EN TÀN…THƠM HỒN PHỐ - HOÀNG THẢO CHI - 07/11/2012
VĨNH THÔNG thả thơ cho quá khứ soi mình (Trần Hoàng Vy) - 03/11/2012
TRẦN MAI HƯỜNG VỚI NHỮNG GIỌT THƠ RƠI - 28/10/2012
Bàn tay nhỏ dưới mưa - Cuốn tiểu thuyết luận đề của Trương Văn Dân - 24/10/2012
Lời buồn cho một tổ ấm gia đình đã vỡ (Chử Thu Hằng) - 19/10/2012
Trang 1/14: 1, 2, 3 ... 12, 13, 14  Sau
 
Thông tin liên hệ
Thư ký thường trực
Biên tập viên
Thanh Nhã
thanhnha@vanthoviet.com
ĐT: 097 650 44 33
Tin bài mới nhất
Nội dung bình luận
THỎA TẤM LÒNG - Từ Đức Khoát - 06/12/2012
Thơ - dạo Tây Hồ - Trần Đình Thư - 06/12/2012
Nhắn tin - nguyenthiphung - 06/12/2012
Xúc động ! - Nguyễn Phước - 04/12/2012
ghen - đăng trình - 04/12/2012
Cảm ơn chị Phụng - Đàm Lan - 04/12/2012
nhận xét - NGÔ TOÀN THẮNG - 03/12/2012
SỬA LẠI BÀI HOẠ - Ngô Thái - 03/12/2012
Nhan qua - Thanhnhan - 02/12/2012
Bạn đọc - Pham Minh Giắng - 30/11/2012
Ý Tưởng Mỹ Thuật - Thiết kế Web
Nước khoáng Tip Top